Κατα καιρούς βγαίνουν στην επιφάνεια διάφορες ψευδοεπιστημονικές θεωρίες ή ισχυρισμοί σχετικοί με τα πιο σημαντικά προβλήματα που ταλανίζουν την ανθρωπότητα. Έχουμε ακούσει για θαυματουργές θεραπείες του καρκίνου ή του AIDS, για ελιξήρια νεότητας, για επαφές με εξωγήινους, για κατασκευή “αεικίνητων”:http://en.wikipedia.org/wiki/Perpetual_motion, για “ψυχρή σύντηξη”:http://en.wikipedia.org/wiki/Cold_fusion κτλ. Οι πηγές αυτών των ψευδοεπιτευγμάτων είναι συνήθως επιστήμονες που δεν εφάρμοσαν σωστά την επιστημονική μέθοδο, εσκεμμένα ή όχι, ή απλοί ερασιτέχνες-χομπίστες που επιδιώκουν να βγάλουν μια καλή αρπαχτή ή να γίνουν διάσημοι.
Η εύρεση φτηνής και απεριόριστης ενέργειας είναι ένα κλασικό πεδίο για “ανακαλύψεις” του παραπάνω είδους. Θα μπορούσαμε να χαρακτηρίσουμε τη “δωρεάν ενέργεια” σαν το Άγιο Δισκοπότηρο της φυσικής επιστήμης. Η εύρεση μιας απεριόριστης πηγής ενέργειας είναι φοβερά δελεαστική επειδή θα λύσει ουσιαστικά όλα προβλήματα της ανθρωπότητας (σχεδόν όλα, έστω). Υπάρχει όμως αυτός “ο πρώτος νόμος της θερμοδυναμικής”:http://en.wikipedia.org/wiki/Laws_of_thermodynamics#First_law που μας τα χαλάει.
Το τελευταίο κρούσμα είναι “οι ισχυρισμοί”:http://www.firstscience.com/site/editor/0156_ramblings_14092006.asp της ιρλανδικής εταιρείας “Steorn”:http://www.steorn.net/frontpage/default.aspx. Το ενδιαφέρον όμως στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι ο τρόπος με τον οποίον η συγκεκριμένη εταιρεία προωθεί τους ισχυρισμούς της που θα έλεγα πως διακρίνεται από ένα χαρακτηριστικό θράσος.
Ξεκίνησαν με “ολοσέλιδη διαφημιστική καταχώρηση στο Economist”:http://www.steorn.net/media/downloads/steorn_ad01_screen.pdf της οποίας κεντρικό μήνυμα είναι το τσιτάτο του “George Bernard Shaw”:http://en.wikipedia.org/wiki/George_Bernard_Shaw:
bq. Όλες οι μεγάλες αλήθεις ξεκινούν σαν βλασφημίες
Παραπέμπουν στη συνέχεια στο site τους όπου δίνεται μια πολύ αόριστη περιγραφή της εφευρέσως: πρόκειται για μια περιστρεφόμενη διάταξη μαγνητών που υποτίθεται πως παράγει περισσότερη ενέργεια απ’ όση της δίνεται και μάλιστα σε ποσοστά από 100% ως 300%! Έχουν δε ξεκινήσει “μια διαδικασία με συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα”:http://www.steorn.net/challenge.aspx?p=1 για να συγκροτηθεί μια επιτροπή από ανεξάρτητους επιστήμονες για να επιβεβαιώσει το κατόρθωμα τους.
Κι ενώ το site τους χαρακτηρίζεται από την σαφή έλλειψη επιστημονικών δεδομένων, βρίθει από υλικό marketing. Καλύτερο παράδειγμα “κάποια καλοφτιαγμένα videos”:http://www.steorn.net/en/downloads.aspx?p=6. Για το γεγονός αυτό σχολιάζει χαρακτηριστικά η συγγραφέας του “άρθρου στο firstscience.com”:http://www.firstscience.com/site/editor/0156_ramblings_14092006.asp:
bq. Of course, to a skeptic this all sounds too good to be true. I watched a video the two men are featuring on their web site and my first thought was that there was an awful lot of marketing and not a whole lot of science. I understand that if they have invented such a novel solution they would want to protect it, but the endless idealism about how all the world’s energy problems would be solved really didn’t convince me. I want proof!
Η άποψη μου. Πρόκειται το πιθανότερο για ένα από τα παρακάτω:
* Eίναι ένα είδος social ή marketing experiment. Θα μας πουν στο τέλος, χα χα χα, κοιτάξτε τι ωραίο που ήταν το αστειάκι μας, ενώ δεν παρουσιάσαμε την παραμικρή επιστημονική μελέτη δείτε πόσα καταφέραμε μόνο και μόνο με τη δυναμικό μας marketing.
* Πρόκειται για κοινούς απατεώνες. Θα προσπαθήσουν απλά να εισπράξουν κάποια venture capitals και μετά να την κάνουν προς νότια Αμερική.
Αν οι τύποι λένε τελικά την αλήθεια σημαίνει πως η αρχή διατήρησης της ενέργειας ΔΕΝ ισχύει οπότε εγώ θα βγω στην κεντρική πλατεία της Λάρισας να χορέψω γυμνός τσάμικο. Κανείς άλλωστε δεν θα το προσέξει γιατί όλοι θα βιώνουν ένα είδος ενεργειακού παραληρήματος.
Μάλλον το πρώτο: θέλουν να τραβήξουν την προσοχή στην (επιτυχημένη) στρατηγητική marketing που εφάρμοσαν, για να αποκτήσουν μελλοντικούς πελάτες.
Βέβαια, οι αρχές διατηρήσεως έχουν εμπειρικό χαρακτήρα και, απλά, επέχουν θέση αξιώματος. ‘Αρα, θεωρητικά, θα μπορούσε κάποτε να ξεπεραστούν. Το πιθανότερο, αν συμβεί κάτι τέτοιο, είναι ότι θα διαπιστωθεί κάποια απόκλιση στο 35ο δεκαδικό ψηφίο, για κάποιο λόγο που σήμερα δεν είναι γνωστός.
Οι περισσότεροι αναγνώστες της εφημερίδας που είναι αδαείς, ούτε που καταλαβαίνουν τι σημαίνει “διατήρηση ενέργειας” και οι γνωρίζοντες κάνουν τις ίδιες σκέψεις μ’ εμάς…
Η εταιρία σίγουρα ψαρεύει σε θολά νερά για να βγει αργότερα με κάποιο νέο εύρημα και να τραβήξει επάνω της την προσοχή! Εδώ πουλάνε θαυματουργές εικονίτσες και τίμιο ξύλο στους “πιστούς”, τί είναι να ανατρέψουν με τα λόγια την αρχή διατηρήσεως της ενέργειας?
Συμφωνώ με όλα τα παραπάνω, και έπειτα από μία γρήγορη ματιά και εγώ πιστεύω ότι είναι απλά scam.Μια παρατήρηση σχετικά με την “δωρεάν ενέργεια”.Η αρχή διατήρησης της ενέργειας δεν είναι υποχρεωτικά αντίθετη με μία κατάσταση όπου κερδίζεις περισσότερα από όσα ξοδεύεις (ως επιχείρηση, κράτος, πλανήτης κλπ): Όλες οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας στην ουσία κάνουν αυτό. Μετατρέπουν μεν μία υπάρχουσα μορφή ενέργειας (φως, άνεμο, κινητική ενέργεια νερού που πέφτει, κινιτική από κύματα κλπ) σε ηλεκτρική, αλλά εμείς δεν ξοδεύουμε τίποτα για τις πρώτες ύλες. (Ξοδεύουμε για την δημιουργία των εγκαταστάσεων, αλλά το κόστος αυτό μπορεί να μικρύνει με βελτίωση της τεχνολογίας). Παράδειγμα: η ποιότητα των φωτοβολταικών τα τελευταία χρόνια αυξάνεται με καλούς ρυθμούς ενώ το κόστος παραγωγής τους μικραίνει και μικράινει (και θέλω να πιστεύω ότι θα συνεχίσει για αρκετό καιρό ακόμα). Δεν θα γινόταν να φτάσουμε σε ένα σημείο όπου το κόστος παραγωγής φωτοβολταικών είναι πολύ μικρό, ο χρόνος ζωής των συστημάτων είναι πολύ μεγάλος (γύρω στα 30 χρόνια αυτή τη στιγμή) ώστε το κέρδος από την παραγωγή ενέργειας μέσω φωτοβολταικών να είναι τόσο μεγάλο, ώστε να θεωρούμε ότι έχουμε “Δωρεάν ενέργεια”? Εγώ πιστεύω ότι ναι, άρα (σύμφωνα με την δική μου συλλογιστική μόνο βέβαια) η αρχή διατήρησης της ενέργειας δεν έρχεται σε αντίθεση με το όνειρο της “δωρεάν ενέργειας”.
koyan συμφωνώ. Ελπίζω κι εγώ να δούμε σύντομα κάποια σημαντική εξέλιξη στα φωτοβολταϊκά ή στη σύντηξη ή σε κάποιο άλλο τομέα στην παραγωγή ενέργειας που θα την καθιστά πολύ φθηνή, σε σημείο που να τη θεωρούμε δωρεάν.
όλα αυτά στηρίζονται στην τεχνοφοβία, και τα πιστεύουν χαμηλού μορφωτικού επιπέδου άνθρωποι που δεν έχουν μάθει να σκέφτονται με βάση την ανάλυση αλλά με τον εντυπωσιασμό.
όσο γι αυτούς που λένε όλα αυτά, κοινοί απατεώνες είναι. το δίλημα είναι αν πρέπει να σιωπά η σοβαρή ακαδημιακή κοινότητα. από την μία κι εγώ στην θέση τους θα απαξιούσα, αλλά από την άλλη ο κοσμάκης πιστεύει τα πάντα.